"พระสมเด็จวัดไชโย รุ่นสร้างเขื่อน พิมพ์ 7 ชั้น ปี 2495"
     นอกจากพระสมเด็จเกศไชโย ที่สร้างในสมัยสมเด็จพระพุ�'าจารย์ (โต พรหมรังสี) แล้ว ทางวัดไชโยวรวิหารยังได้สร้างพระพิมพ์สมเด็จเกศไชโยออกมาอีกครั้งในช่วงปี 2495 เรียกว่า “พระสมเด็จเกศไชโย รุ่นสร้างเขื่อน” โดยนำผงพระสมเด็จไชโยของเก่าที่ชำรุดแตกหัก นำมาบดผสมเป็นมวลสารสำคัญในการสร้างพระรุ่นดังกล่าว วัดไชโยฯ ตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยา ในช่วงหน้าฝนจะมีน้ำเหนือไหลบ่าลงมากัดเซาะตลิ่งเป็นประจำทุกปี พระอาจารย์วรเจ้าอาวาสในขณะนั้นและคณะกรรมการวัดจึงมีดำริจัดสร้างพระพิมพ์สมเด็จเกศไชโยขึ้นเพื่อหาปัจจัยสร้างเขื่อนกั้นน้ำ เรียกว่า “พระสมเด็จเกศไชโยรุ่นสร้างเขื่อน” หากท่านแวะเวียนไปวัดไชโยวรวิหารในปัจจุบันก็จะเห็นเขื่อนริมฝั่งน้ำที่ช่วยป้องกันกระแสน้ำอย่างมั่นคงแข็งแรง พระรุ่นสร้างเขื่อนทางวัดได้ให้ช่างแกะแม่พิมพ์ขึ้นมาใหม่ แต่คงเอกลักษณ์เดิมของพระสมเด็จเกศไชโย คือ “กรอบกระจก อกร่อง หูบายศรี” ประกอบด้วยพิมพ์ต่าง ๆ ได้แก่ พิมพ์ใหญ่ 7 ชั้น พิมพ์ต้อ 7 ชั้น พิมพ์ใหญ่ 3 ชั้น พิมพ์เล็ก 3 ชั้น พิมพ์คะแนน

      พิธีปลุกเสกพระสมเด็จเกศไชโยรุ่นสร้างเขื่อน จัดเป็นพิธีใหญ่ที่วัดไชโยวรวิหาร เมื่อเดือนเมษายน ขึ้น 14  ค่ำ เดือน 5 พ.ศ. 2495 มีพระเกจิอาจารย์ดังในยุคนั้นร่วมปลุกเสก และได้อัญเชิญบารมีสมเด็จพระพุ�'าจารย์ (โต พรหมรังสี) เข้าร่วมในพิธีด้วย การกดพิมพ์พระสมเด็จเกศไชโยรุ่นสร้างเขื่อน ค่อนข้างกดพิมพ์ได้ประณีตสวยงาม องค์พระส่วนใหญ่ลึกชัด ขอบตัดเรียบ ด้านหลังมีทั้งแบบเรียบและหลังมีรอยปริเล็ก ๆ (มีผงมวลสารและผงเก่าจำนวนมาก) ตามผิวพระมีรอยปาดครูดและรอยแปรงปัด เนื้อพระมีทั้งแบบเนื้อเหลือง เนื้อขาวนวล และเนื้อขาวอมชพู (มีน้อย) เนื้อค่อนข้างละเอียด มีความแห้งนุ่มกำลังดี พิมพ์นิยมคือพิมพ์ใหญ่ 7 ชั้น เหมาะสำหรับใช้บูชาทดแทนพระสมเด็จเกศไชโยยุคเก่าที่มีราคาสูงตั้งแต่หลายแสนจนถึงหลักล้าน เพราะถึงแม้จะเป็นพระยุคหลังสมเด็จพระพุ�'าจารย์ (โต พรหมรังสี) แต่ด้วยเจตนาการสร้างที่ดี มีเนื้อหามวลสารที่สำคัญคือ ผงพระสมเด็จเกศไชโย และพิมพ์พระที่คงเอกลักษณ์อันงดงาม พิธีสร้างและการปลุกเสกสมบูรณ์ตามตำรับโบราณ อีกทั้งยังมีผู้นำพระรุ่นนี้ไปพกพาบูชา เกิดประสบการณ์ทั้งแมตตาและแคล้วคลาดมาแล้วมากราย ในปัจจุบันถือเป็นพระเนื้อผงพิมพ์สมเด็จยุคกลางเก่ากลางใหม่ที่น่าสะสมบูชาอย่างยิ่ง ข้อพึงสังเกตสำหรับการเช่าหาสะสมพระสมเด็จเกศไชโย รุ่นสร้างเขื่อน ปี 2495 ก็คือ มีพระที่พิมพ์คล้ายกับพระสมเด็จเกศไชโยรุ่นสร้างเขื่อนที่สร้างต่อมาในยุคหลังอีกหลายรุ่น พิมพ์อาจคล้ายกันแต่เนื้อพระยุคหลังจะแข็งกระด้างกว่า แต่หากท่านมีพระรุ่นสร้างเขื่อนรุ่นแรกอยู่ในมือ ก็คงพิจารณาเปรียบเทียบได้ไม่ยาก

    โดยส่วนผมเองมองว่าเป็นพระสมเด็จที่สร้างย้อนยุดและมีชิ้นส่วนสมเด็จเกศไชโยรุ่นแรกผสมจำนวนมากแถมยังได้          พระเกจิอาจารย์ เช่น
          หลวงพ่อซวง วัดชีปะขาวหาย สิงห์บุรี, 
          หลวงพ่อแพ วัดพิกุลทอง สิงห์บุรี,
          หลวงพ่อจันทร์ วัดข่อยใต้ ลพบุรี,
          หลวงพ่อโต๊ะ วัดสระเกษ อ่างทอง    ร่วมกันปลุกเศกอีกด้วยครับ
     เพราะฉะนั้น จึงเป็นพระสมเด็จวัดไชโยที่ทรงคุณค่าเปี่ยมด้วยพุทธคุณและความเป็นสิริมงคลอย่างยิ่ง